Recensie van: Ze maken ons kapot meneer: mensgericht leidinggeven bespaart miljarden, Geert Degrande, Joan De Winne & Rebekka Rogiest, uitgave in eigen beheer, 2016.

Review: favorite (1)favorite (1)favorite (1)favorite (2)favorite (2)

ze-maken-ons-kapot-meneerIn 2015 moest de Belgische overheid 6,4 miljard euro ophoesten om alle langdurig afwezigen op het werk te betalen. Opvallend: in dat jaar lag die factuur voor het eerst hoger dan die voor de werkloosheidsuitkeringen (5,7 miljard euro).

Volgens zakenman Roland Duchâtelet komt dat omdat mensen de ziekenkas verkiezen boven werkloosheidssteun. Eind vorige maand verkondigde hij nog dat de meeste burn-outs fake zijn.

Dat die mening uitgerekend van een leidinggevende komt, is veelzeggend. Volgens journalist Geert Degrande, psychotherapeute Rebekka Rogiest en bedrijfscoach Joan De Winne zijn het immers net de leidinggevenden die in het burn-outdebat nog te vaak de dans ontspringen.

In Ze maken ons kapot meneer wijzen de auteurs erop dat het debat te veel blijft hangen bij de individuele weerbaarheid van werknemers. Het drietal richt de spot op de verpletterende verantwoordelijkheid die leidinggevenden dragen in het ontstaan van negatieve stress en burn-outs. Daarmee worden overigens niet enkel CEO’s en managers bedoeld, maar iedereen die wel eens een project leidt.

Ondanks goedbedoelde initiatieven zoals workshops, fruitmanden, pingpongtafels op de werkvloer of HR-verantwoordelijken die zich omdopen tot ‘Chief Happiness Officer’ blijft de medeverantwoordelijkheid van leidinggevenden volgens de auteurs een cruciale ‘elephant in the room’:

Wat ons betreft is het dus aan de leidinggevenden om zich niet langer te verschuilen achter excuses om de dans te ontspringen. De leidinggevenden op alle echelons zijn de medespelers die dringend uit hun pijp moeten komen. (p. 51).

Hoewel het boek nu en dan iets van een j’accuse heeft, verdenken de auteurs deze leidinggevenden niet van kwade wil.

Hierin zit volgens mij het interessantste inzicht en de hoofdboodschap van dit boek: de meeste leidinggevenden hebben ongetwijfeld het beste voor met de medewerkers die ze aansturen, maar hebben simpelweg geen kaas gegeten van leiderschap. Ze zijn gericht op meetbare doelstellingen, maar niemand heeft hen ooit geleerd wat het betekent om te inspireren of anderen energie te geven. Leidinggevenden worden – terecht – geselecteerd voor hun diploma’s, ervaring of vakexpertise, maar zelden wordt getoetst hoe het zit met hun leiderschapskwaliteiten.

Degrande, Rogiest en De Winne roepen leidinggevenden daarom op om opleidingen te volgen en advies te vragen. Ze wijzen op een artikel van Jack Zenger in Harvard Business Review waaruit blijkt dat het overgrote merendeel van de leidinggevenden pas gemiddeld tien jaar na het opnemen van hun functie een specifieke opleiding in leiderschap volgt. Zoals Zenger schrijft in het bewuste artikel:

Practicing anything mildly important, like say skiing or golf, without training is inadvisable. The fact that so many of your managers are practicing leadership without training should alarm you.

De grootste meerwaarde van Ze maken ons kapot meneer schuilt wellicht in het verspreiden van deze belangrijke oproep. Het betoog van het boek ligt in de lijn van wat Ignaas Devisch betoogt in Rusteloosheid: de toename van stress, burn-outs, burn-ins, bore-outs en brown-outs heeft niet zozeer te maken met onze ‘drukdrukdrukke’ levens, maar eerder met onze worsteling om werkplekken te creëren waar mensen autonoom, zinvol werk kunnen verrichten en waar ze zich gewaardeerd voelen.

Het tweede deel van het beknopte boekje reikt nog enkele praktische tips aan over begrippen als autonome motivatie, het bepalen van grenzen of het geven van feedback, maar biedt zeker geen volledige handleiding voor nieuwbakken leiders.

In dat opzicht spoort het leidinggevenden Ze maken ons kapot meneer vooral aan om verder te lezen of op zoek te gaan naar een geschikte opleiding. Dat het daarbij opletten geblazen is voor kwakzalvers, schrijven de auteurs nog. Een lijst met degelijke aanbieders van leiderschapsopleidingen zou wellicht nog een nuttige aanvulling zijn.

Meer info op zemakenonskapot.be.

Blijf op de hoogte via Facebook en Twitter of abonneer je op de VDF-nieuwsbrief

Titelafbeelding via Pexels.com